Էլեկտրոնային առևտրի զարգացումը ինտերնետից շատ օգտատերերի համար առաջացրել է խնդիրնր: Առցանց խանութներում հաճախորդներին խաբելու սխեմաները հիմնված են մի դոմենի գրանցման վրա, որը շատ նման է իրական խանութի դոմենին:Սա կարող է լինել myonline.domain անվանման մեջ կետ ավելացնելը, կետ ավելացնելով՝ մենք ստանում ենք my.online.domain:
example.domain տիրույթում տառի փոխարինում exanple.domain-ով, որը կարող է անմիջապես չնկատվել:
Մի շարք գոտիներում դոմենի անվան մեջ հնարավոր է օգտագործել ռուսերեն տառեր, որտեղ մնացած բոլոր տառերը լատինատառ են։ Վերջին դեպքում պետք է հատկապես ուշադիր լինել ենթադոմենի նկատմամբ, օրինակ, example.one.domain- ում, գոտու ռեգիստրատորը կարող է արգելել one.domain անվան մեջ ոչ լատինատառ օգտագործել, բայց այս դոմենի սեփականատերը կարող է ինքնուրույն գրանցել ենթադոմեն example.one.domain, որտեղ լատինատառ a-ն փոխարինվում է ռուսերեն a տառով: .am գոտում դոմենի անվան ենթադոմեններում հարձակվողը կարող է լատինատառ o և u փոխարինել հայերեն օ և ս տառերով: Համաձայն am և հայ գոտիների դոմենային քաղաքականության՝ դա արգելված է, և եթե նման փաստ բացահայտվի, դա կհանգեցնի դոմենի չեղարկմանը, բայց չարագործը կարող է նման փորձ կատարել։
Նման տիրույթները կոչվում են «doppelganger” դոմեններ, և դրանց ստեղծման մեթոդը “typesetting”։
Ստեղծելով նման տիրույթ՝ հարձակվողը ստեղծում է մի կայք, որտեղ մանրամասնորեն կրկնվում է առցանց վաճառողի կայքի իրական սեփականատիրոջ դիզայնը։ Որից հետո հարձակվողը սկսում է օգտատերերին իր կեղծ առցանց խանութ ներգրավելու ընթացակարգը, ամենապարզ ձևը՝ կեղծ խանութի գովազդով սպամ ուղարկելն է, նշելով գերցածր գները, խոստանալով շահումներ և մրցանակներ:
Պոտենցիալ գնորդը, որը գրավված է լավ գործարք գնելու հնարավորությամբ, կարող է այցելել կեղծ խանութ, թողնել իր կրեդիտ քարտի բոլոր տեղեկությունները և, ի վերջո, կորցնել իր կրեդիտ քարտի ամբողջ գումարը և որպես բոնուս՝ չստանալ պատվիրվածը:
Ի՞նչ պետք է անել, որպեսզի չդառնալ խաբեբաների զոհ:
Առավել պարզունակ հարձակվողներին բացահայտելու համար բավական է նկատել տեքստում մի քանի ուղղագրական սխալ, նկատել խանութի մանրամասների բացակայությունը և անսովոր հեռախոսահամարները։
Զգուշորեն զննեք բրաուզերի որոնման տողի վերին ձախ անկյունում գտնվող կողպեքը՝ տեսնելու, թե ով տվել է SSL վկայագիրը (հղում դեպի SSL վկայագրի մասին ամեն ինչ հոդվածին), եթե ունեք ինքնաստորագրված վկայական, պետք է անմիջապես ստուգեք դոմենի կարգավիճակը Google ծառայության https://transparencyreport.google.com/safe-browsing/search?url=name.am&hl=en էջը։
Կասկածելի է նաև ապրանքների առաքման եղանակը, եթե դա առաքում է միայն առաքիչով։
Լավ ցուցանիշ կարող է լինել https://www.duplichecker.com/domain-age-checker.php կայքը, որը տրամադրում է դոմենի տարիքը։ Եթե խանութի կայքը իրեն ներկայացնում է որպես հին, իսկ նրա դոմոնը ընդամենը մեկ ամսական է, ապա դա պետք է հիմնավոր կասկածներ առաջացնի:
Խանութի հեղինակությունը ստուգելու լավ գործիք կարող է լինել ինտերնետային արխիվը՝ https://web.archive.org/, կայքի url-ը մուտքագրելով կարող եք տեսնել այս կայքի պատմությունը:
Լավ գաղափար է զանգահարել կայքում նշված համարներով, վաճառողի հետ պարզ երկխոսությունը կարող է լրացուցիչ արժեքավոր տեղեկատվություն տրամադրել խանութի մասին:
Այցելելով https://mxtoolbox.com/ կայք՝ կարող եք ստուգել խանութի էլ. հասցեն և մանրամասն բացահայտել հնարավոր սխալները (հղումը՝ https://internet.am/blog/am/posts/resource-record/):
Բայց հարձակվողները կարող են կոտրել իրական կայքը և այնտեղ տեղադրել իրենց լրտես ծրագրերը, որոնք կկարդան ձեր քարտի տվյալները: Խոշոր կորուստները կանխելու համար կարևոր է ունենալ առցանց առևտրի համար նախատեսված մեկ կրեդիտային քարտ, որին գումար եք փոխանցում ձեր հիմնական քարտից մինչև գնումը: Այս դեպքում, եթե նույնիսկ խարդախություն լինի, ձեր կորուստները չեն գերազանցի առցանց առևտրի համար քարտին փոխանցված գումարը: